Πλήρης συμφωνία επήλθε ανάμεσα σε Κάϊρο και Λευκωσία, για τη δημιουργία αγωγού από το οικόπεδο 12 τής κυπριακής ΑΟΖ προς την Αίγυπτο, σύμφωνα με είδηση που μετέδωσε η κρατική τηλεόραση του ΡΙΚ.

Διπλωματικές πηγές, σύμφωνα με το ΡΙΚ, δήλωσαν ότι η συμφωνία ανάμεσα στις δύο χώρες, η οποία έχει ήδη εξασφαλίσει και την απαραίτητη έγκριση από την Ευρωπαϊκή Ενωση, τυγχάνει τώρα τελικής επεξεργασίας σε επί μέρους σημεία και αναμένεται να υπογραφεί σε επίσημη τελετή εντός τού Φθινοπώρου.

Η συμφωνία αυτή δρομολογεί πλέον εξελίξεις πού θα διευκολύνουν σημαντικά την αξιοποίηση των κοιτασμάτων στο πεδίου Αφροδίτη του τεμαχίου 12 της Κυπριακής ΑΟΖ.

Σύμφωνα με το ΡΙΚ, στο υπουργείο Ενέργειας , πραγματοποιήθηκε σήμερα σύσκεψη του Γ. Διευθυντή του υπουργείου Στέλιου Χειμώνα με εκπροσώπους και εμπειρογνώμονες κομμάτων. Η σύσκεψη, πού δεν ανακοινώθηκε επίσημα, ήταν συνέχεια τής πρόσφατης σύσκεψης των αρχηγών των κομμάτων στο προεδρικό, υπό τον Πρόεδρο Αναστασιάδη.

Αντικείμενο της συζήτησης ήταν το αίτημα της εταιρείας Νoble, η οποία διαχειρίζεται το κοίτασμα Αφροδίτη, για αλλαγή στην αναλογία ποσοστών στα έσοδα ανάμεσα στην Κυπριακή Δημοκρατία και την εταιρεία.

Συγκεκριμένα, ενώ τα ποσοστά εσόδων με βάση το υπάρχον συμβόλαιο είναι 60% για την Κ. Δημοκρατία και 40% για την εταιρεία, η Νoble εισηγείται αντιστροφή των ποσοστών.

Θεόδωρος Τσακίρης – Επίκουρος Καθηγητής Γεωπολιτικής & Ενεργειακής Πολιτικής

«Το επίκεντρο της διαφοράς φαίνεται να επικεντρώνεται στα ποσοστά κατανομής των κερδών από τα καθαρά έσοδα που θα προκύψουν από την πώληση του αερίου. Το υφιστάμενο συμβόλαιο διασφαλίσει κατανομή 64%-36% υπέρ της Κυπριακής Δημοκρατίας σε όλες τις φάσεις εκμετάλλευσης του πεδίου, ακόμη και όταν για τα πρώτα αρκετά χρόνια το μεγαλύτερο τμήμα του ακάθαρτου εισοδήματος από τις πωλήσεις θα πηγαίνει για την ανάκτηση των εξόδων της επένδυσης που έχουν κάνει οι εταιρίες.

Η κοινοπραξία λέγει ότι επειδή οι τιμές πετρελαίου έχουν μεγάλο βαθμό ανασφαλούς διακύμανσης και μπορούν να πέσουν κάτω από $60/βαρέλι σε τιμές βαρελιού Brent η υφιστάμενη συμφωνία κατανομής των καθαρών εσόδων καθιστά την επένδυση μη-βιώσιμη. Αυτό βεβαίως δεν ίσχυε για τα έτη από το 2011 όταν ανακαλύφθηκε η Αφροδίτη μέχρι και τα τέλη του 2014.

Οι τιμές Brent έπεσαν κάτω από το όριο των $60/βαρέλι την τριετία 2015, 2016 και 2017 και πλέον βρίσκονται πάνω από $73. Το να αντιστραφούν 40/60 τα καθαρά έσοδα όπως απαιτεί η κοινοπραξία θα μας κοστίσει 2,5 δις δολάρια εάν η μέση τιμή πετρελαίου -βάσει της οποίας θα πωλείται το φυσικό αέριο- παραμείνει στα $60/βαρέλι και πολύ περισσότερα εάν φυσικά ανέβει πάνω από το όριο αυτό.

Κάτι τέτοιο πρέπει να αποτελέσει non-starter για την πλευρά μας και να πάμε σε μια περισσότερο ισομερή κατανομή που θα είναι εμπροσθοβαρής για την εταιρία τα πρώτα χρόνια παραγωγής έτσι ώστε να ανακτήσει τα έξοδα της γρηγορότερα και μετά, όταν τα έξοδα ανακτηθούν, τα έσοδα του κράτους να είναι σαφώς μεγαλύτερα συγκριτικά με αυτά των εταιριών έτσι ώστε να αντισταθμιστούν ως ένα βαθμό οι απώλειες αυτές”, εξηγεί.

Το ΡΙΚ, επικαλούμενο διασταυρωμένες πληροφορίες του, μετέδωσε ότι η τάση πού υπάρχει στη Λευκωσία είναι να ξεκινήσει διαπραγμάτευση με την Noble και μάλιστα εντός Σεπτεμβρίου με στόχο να λήξει μέχρι το τέλος τού έτους.

Πρόθεση της Λευκωσίας δεν είναι να ικανοποιήσει το αίτημα της εταιρείας όπως αυτό κατατέθηκε, όμως αν υπάρξει κάποια διαφοροποίηση στα ποσοστά, τότε αυτή θα πρέπει να συνοδεύεται στη νέα συμφωνία και από άλλες πρόνοιες, έτσι που να διασφαλίζεται η έναρξη της εκμετάλλευσης του κοιτάσματος εντός τακτού χρονικού διαστήματος.

Τα κόμματα, σύμφωνα με τις πληροφορίες του ΡΙΚ, διατύπωσαν απόψεις, αλλά γενικά μπορεί να λεχθεί πως υπάρχει η απαραίτητη κατανόηση την έναρξης της διαδικασίας διαπραγμάτευσης με την εταιρεία.

Η διαπραγμάτευση με την Νοble θα συμπέσει χρονικά και με την πρώτη ερευνητική γεώτρηση της Εxxon Mobil, στο οικόπεδο 10 το τέταρτο τρίμηνο του έτους.

Τα σενάρια είναι η εκμετάλλευση από την Noble στο οικόπεδο 12 εντός του 2022 και στο 10 από την ExxonMobil, σε περίπτωση βεβαίως που θα βρεθεί αξιόλογο κοίτασμα, το 2026.